انواع اسکار جای جوش

پزشک تاییدکنندهدکتر رضا آقاجانی
مدت مطالعه : 9 دقیقه

نویسنده: گروه علمی تحقیقاتی کلینیک اسکار دکتر رضا آقاجانی

ویرایش و بازنگری علمی: متن مقاله مستقیما توسط دکتر رضا آقاجانی (کلیک کنید) تایید شده است

آخرین بازبینی: 1405/06/13

آکنه ولگاریس (جوش صورت) شایع‌ترین بیماری پوستی در دنیا است و سالانه میلیون ها نفر به آن مبتلا می‌شوند. پژوهشگران برآورد می‌کنند که یک نفر از هر پنج فردی که دچار جوش‌های آکنه می‌شود، در نهایت دچار جای جوش (اسکار آکنه) خواهد شد.اسکار آکنه زمانی ایجاد می‌شود که پاسخ طبیعی ترمیم پوست، مقدار نامناسبی کلاژن جدید (یا بیش از حد یا کمتر از حد لازم) برای ترمیم آسیبی که به‌وسیله ضایعات التهابی آکنه ایجاد شده، تولید کند. اسکارهای عمیق جای جوش برای بسیاری از افراد، ممکن است منجر به احساس خودآگاهی بیش از حد به وضعیت پوست صورت یا کاهش اعتماد به نفس شود و درمان این اسکارها اغلب می‌تواند حتی دشوارتر از برطرف کردن جوش‌های اولیه باشد و مشاوره با یک متخصص پوست با تجربه بهترین راهکار برای ایجاد یک برنامه درمانی ایمن و مؤثر برای جای جوش(اسکار آکنه) است. در این صفحه ویژگی های ساختاری انواع اسکار جوش رابه تفصیل بررسی میکنیم. چنانچه مایل به مطالعه در مورد انواع روشهای درمانی میباشید میتوانید به صفحه اختصاصی درمان انواع اسکار آکنه و جای جوش مراجعه فرمایید.

جای جوش ( اسکار آکنه ) چیست؟

جای جوش ( اسکار آکنه ) زمانی ایجاد می‌شود که التهاب ناشی از یک ضایعه‌ی آکنه باعث آسیب غیرقابل‌جبران به بافت زیرین پوست شود. سپس پوست وارد فرآیند طبیعی ترمیم زخم می‌گردد تا با تحریک تولید کلاژن، آسیب را ترمیم کند.کلاژن پروتئینی ضروری است که به پوست ساختار، استحکام و انعطاف‌پذیری می‌بخشد. اسکار جوش‌ هنگامی شکل می‌گیرد که میزان تولید کلاژن یا خیلی کم باشد یا خیلی زیاد:

• اگر کلاژن کم تولید شود : اسکار جوش‌ آتروفیک یا فرورفته (depressed scars) ایجاد می‌شود.
• اگر کلاژن بیش از حد تولید شود : اسکار جوش‌ هیپرتروفیک یا برجسته (raised scars) شکل می‌گیرد.
لکه‌های تیره‌ای که پس از جوش روی پوست باقی می‌مانند، هایپرپیگمانتاسیون پس‌التهابی (PIH) نام دارند. این لکه‌ها جای جوش واقعی محسوب نمی‌شوند و زمانی به وجود می‌آیند که سلول‌های تولیدکننده رنگدانه در طی روند ترمیم پوست بیش‌فعال باشند.

آیا همه‌ی جوش‌ها منجر به اسکار جای جوش می‌شوند؟

خیر، همه‌ی جوش‌ها به اسکار جای جوش تبدیل نمی‌شوند. بیشترین احتمال ایجاد اسکار مربوط به آکنه التهابی است، اما هر نوع جوشی می‌تواند جای جوش به جا بگذارد.ندول‌ها و کیست‌ها از انواع شدید آکنه هستند که با التهاب زیادی همراه‌اند. اگر این جوش‌ها درمان نشوند، احتمال زیادی وجود دارد که فرد دچار جای جوش شود. علاوه بر این، دستکاری و ترکاندن جوش‌ها می‌تواند التهاب را تشدید کرده و احتمال ایجاد اسکار را به‌طور قابل توجهی افزایش دهد.به همین دلیل، بسیار مهم است که درمان آکنه را بلافاصله با مراجعه به یک متخصص پوست معتبر آغاز کنید، زیرا پیشگیری از ایجاد اسکار جای جوش یا همان اسکار آکنه  بسیار ساده‌تر از درمان و کاهش ظاهر جای جوش بعد از تشکیل آن است.
چنانچه مایل به مطالعه در مورد انواع روشهای درمانی میباشید میتوانید به صفحه اختصاصی درمان انواع اسکار آکنه و جای جوش مراجعه فرمایید.

انواع جای جوش ( اسکار آکنه ) کدامند ؟

سه دسته اصلی اسکار جای جوش وجود دارد:

1- اسکار جای جوش آتروفیک (Atrophic scars):شایع‌ترین نوع جای جوش هستند. زمانی ایجاد می‌شوند که پاسخ ترمیم طبیعی پوست کلاژن کافی تولید نکند و در نتیجه فرورفتگی یا گودی در سطح پوست ایجاد شود.

سه نوع اسکار جای جوش آتروفیک وجود دارد: Rolling (موج‌دار)Boxcar (جعبه‌ای/لبه‌دار) Ice-pick (سوزنی/عمیق)

در تصویر زیر انواع اسکار جوش با هم مقایسه شدند

  • اسکارهای Boxcar (جعبه‌ای/لبه‌دار):اسکارهای Boxcar نوعی اسکار آتروفیک هستند که ظاهری گرد یا بیضی‌شکل دارند و با لبه‌های مشخص و عمودی دیده می‌شوند. این اسکارها اغلب شبیه جای آبله‌مرغان به نظر می‌رسند، زیرا معمولاً عریض‌تر از سایر انواع اسکار آتروفیک هستند.شدت این اسکارها می‌تواند از سطحی تا عمیق متغیر باشد، که این موضوع بستگی به میزان آتروفی (تخریب و تحلیل رفتگی) پوستی دارد که در اثر ضایعات آکنه‌ی ملتهب و عفونی قبلی ایجاد شده است.

برای مطالعه عمیق تر در مورد اسکار باکس کار به مقاله اسکارهای باکس کار و … مراجعه فرمایید.

  • اسکارهای Rolling (موج‌دار):اسکارهای Rolling کم‌عمق‌ترین انواع اسکار آتروفیک هستند که روی سطح پوست به شکل موج‌دار، ناصاف و ناهموار دیده می‌شوند. این اسکارها مرزهای تیز و مشخص ندارند، بلکه دارای لبه‌های شیب‌دار هستند.علت نام‌گذاری این اسکارها وجود باندهای فیبروتیک و بافت اسکاری است که بین سطح پوست و لایه‌های زیرین زیرپوستی تشکیل می‌شوند. این باندهای فیبروزی اپیدرم را به سمت پایین می‌کشند و باعث ایجاد ظاهر موج‌دار و غلتانی در سطح پوست می‌شوند.اسکارهای Rolling معمولاً چند میلی‌متر عرض دارند و بیشتر در نواحی صورت به‌ویژه خط فک و گونه‌ها دیده می‌شوند.

برای مطالعه عمیق تر در مورد اسکار رولینگ به مقاله اسکار رولینگ مراجعه فرمایید.

  • اسکار های Ice-pick(اسکارهای سوزنی): نوعی از اسکار آتروفیک هستند که دارای فرو رفتگی‌های عمیق و باریک به شکل حرف V در سطح پوست می‌باشند. این نوع جای جوش معمولاً عرضی برابر یا کمتر از ۲ میلی‌متر دارد و اغلب شبیه منافذ بزرگ‌شده پوست به نظر می‌رسد. ظاهر این جای جوش (اسکار آکنه) به گونه‌ای است که گویی پوست با یک ابزار تیز سوراخ شده است.جای جوش‌های Ice-pick تا لایه‌های عمیق درم پوست امتداد دارند و معمولاً ناشی از التهاب شدید مرتبط با جوش های ندولی یا کیستی (nodular یا cystic acne) هستند. به دلیل عمق و باریکی این نوع جای جوش، درمان آن‌ها چالش‌برانگیزترین نوع اسکار جای جوش محسوب می‌شود.

برای مطالعه عمیق تر در مورد اسکار آیس پیک به مقاله آیس پیک مراجعه فرمایید.

 

 

2-  اسکار جای جوش هیپرتروفیک (Hypertrophic scars):این‌ اسکارها جای جوش‌های ضخیم، سفت و برجسته هستند و زمانی شکل می‌گیرند که پاسخ ترمیمی پوست کلاژن بیش از حد تولید کند. معمولاً در اثر زخم‌های عمیق‌تر ایجاد می‌شوند و بیشتر در قفسه سینه، کمر، شانه‌ها و خط فک بروز میکنند. شدت جای جوش‌ها نیز متفاوت است و می‌تواند از ماکولار (سطحی) تا خفیف، متوسط و شدید متغیر باشد. اسکار هیپرتروفیک معمولی به صورت توده‌ ای برجسته و صورتی رنگ در محل ترمیم اولیه زخم بروز میکند. این نوع اسکارها فراتر از محدوده زخم اولیه گسترش نمی‌یابند و ممکن است به‌طور خودبه‌خود کوچک شوند. جای اسکار هیپرتروفیک معمولی می‌تواند حدود سه برابر بیشتر کلاژن جدید نسبت به مقدار معمول تولید شده در طول ترمیم زخم ایجاد کند، و رشته‌های کلاژن جدید به‌صورت الگوی یکنواخت شکل می‌گیرند و باعث برجستگی توده می‌شوند.

در مقاله اختصاصی اسکار هیپرتروفیک میتوانید ویژگی های این نوع از اسکار را عمیق تر مطالعه کنید.

3- اسکار کلوئید (Keloid scars): اسکار کلوئید نوع خاصی از اسکار هیپرتروفیک برجسته محسوب میشود که معمولاً بیشتر و بزرگ‌تر از زخم اولیه رشد می‌کند. این نوع  اسکار ممکن است حتی پس از ترمیم کامل زخم نیز به رشد خود ادامه دهد و به‌طور خودبه‌خود کوچک نمی‌شود. اسکار کلوئید می‌تواند تا ۲۰ برابر کلاژن جدید تولید کند و رشته‌های کلاژن به‌صورت نامنظم شکل می‌گیرند. اسکارهای کلوئید از جمله اسکارهای برجسته ای هستند که درمان آن‌ها به‌خصوص چالش‌برانگیز است، زیرا حذف آن‌ها می‌تواند تولید کلاژن جدید را تحریک کند و باعث عود اسکارشود. برخی افراد به دلیل پیش‌زمینه ژنتیکی بیش‌تر مستعد ایجاد کلوئید هستند. علاوه بر این، افرادی با پوست تیره‌تر معمولاً بیشتر در معرض ایجاد کلوئید قرار دارند تا افرادی که پوست روشن دارند .

در مقاله اختصاصی اسکار کلوئید  میتوانید ویژگی های این نوع از اسکار را عمیق تر مطالعه کنید.

* پیگمانتاسیون بعد از التهاب (Post-inflammatory hyperpigmentation یا PIH): پیگمانتاسیون بعد از التهاب به‌عنوان اسکار واقعی آکنه در نظر گرفته نمی‌شود، زیرا به بافت زیرین پوست آسیب جبران‌ناپذیر وارد نمی‌کند و با اختلال در تولید کلاژن مرتبط نیست. PIH به لکه‌های تیره‌ای گفته می‌شود که پس از بهبود یک ضایعه آکنه یا سایر مشکلات التهابی پوست (مانند زخم یا جوش‌های التهابی) روی پوست باقی می‌مانند.رنگ این لکه‌های تیره می‌تواند متفاوت باشد و بسته به رنگ پوست فرد، به شکل قهوه‌ای، سیاه، قرمز، صورتی یا بنفش ظاهر شود. در طول روند طبیعی بهبود پوست، ممکن است سلول‌های پوستی که در ترمیم ناحیه آسیب‌دیده نقش دارند، باعث تولید بیش از حد ملانین شوند و در نتیجه نواحی با تمرکز بالای رنگدانه ایجاد شود.با اینکه این نوع پیگمانتاسیون ممکن است به‌طور طبیعی کم‌رنگ شود، اما بدون هیچ مداخله زیبایی‌شناختی، زمان قابل توجهی طول می‌کشد تا به‌طور کامل از بین برود

چگونه متخصصان پوست شدت اسکار جوش را طبقه‌بندی می‌کنند؟

یکی از روش ها برای ارزیابی شدت اسکار جای جوش، استفاده از درجه بندی ( گرید ) ۱ تا ۴ است که به ترتیب نشان‌دهنده ماکولار (سطحی)، خفیف، متوسط و شدید بودن جای جوش میباشد.

گرید ۱: اسکار ماکولار (Macular): اسکار جای جوشی صاف و بدون برجستگی است که دارای پیگمانتاسیون بعد از التهاب قابل توجه است.
گرید ۲ : اسکار جای جوش خفیف (Mild): تنها از فاصله کمتر از ۵۰ سانتی‌متر قابل مشاهده است و می‌توان آن را با آرایش پوشاند.
 گرید ۳: اسکار جای جوش متوسط (Moderate): از فاصله بیش از ۵۰ سانتی‌متر قابل مشاهده است و با آرایش پوشانده نمی‌شود. چنانچه پوست بیمار را با دست بکشیم می‌توان جای جوش گرید ۳ را صاف کرد.
 گرید4: اسکار جای جوش شدید(Severe): از فاصله دور نیز قابل مشاهده است و به راحتی پوشانده نمی‌شود. دست کشیدن روی پوست نمی‌تواند جای جوش گرید ۴ را صاف کند.

چه نوع اسکار جای جوش‌هایی از بین نمی‌روند؟

متأسفانه، اکثر موارد اسکار آکنه یا همان اسکار جوش‌ دائمی هستند و بدون درمان از بین نمی‌روند. اسکارهای فرورفته جای جوش در برخی از افراد باعث ایجاد احساس خجالت و کاهش اعتماد به نفس می‌شوند و می‌توانند یادآور دردناک جوش‌های گذشته باشند. با این حال، ظاهر اسکارها را می‌توان به طور قابل توجهی بهبود داد.

بسیاری از گزینه‌های درمان غیرتهاجمی و مؤثر برای اسکار جای جوش وجود دارند که میتوانید در صفحه اختصاصی درمان اسکار آکنه و جای جوش مورد مطالعه قرار دهید.

از آنجایی که انواع مختلفی از جای جوش وجود دارد و یک فرد ممکن است بیش از یک نوع اسکار جای جوش داشته باشد، درمان مؤثر جای جوش معمولاً نیازمند رویکرد ترکیبی است. دکتر رضا آقاجانی رویکردی جامع به درمان جای جوش دارد و برنامه درمانی هر بیمار را شخصی‌سازی می‌کند تا بهترین روش‌های درمانی برای دستیابی به پوستی صاف و سالم ارائه گردد.

برای آگاهی از جدیدترین و بهترین روش های درمان صفحه اختصاصی درمان اسکار آکنه و جای جوش را مطالعه فرمایید

 

سؤالات متداول درباره انواع مختلف  اسکار آکنه و جای جوش

1-کدام نوع از انواع آکنه باعث اسکار شدیدتری میشود؟

بسته به میزان التهاب مرتبط با جوش و استعداد فرد در ایجاد اسکار هر نوعی از آکنه التهابی میتواند جای جوش به جا بگذارد. برخی از جوش‌ها بیشتر از انواع دیگر احتمال ایجاد جای جوش دارند. جوش‌های التهابی که به صورت کیست، پوسچول یا ندول ظاهر می‌شوند، بیشتر از جوش‌های غیرالتهابی مثل سرسیاه یا سرسفید باعث ایجاد اسکار جای جوش می‌شوند. ضایعات کیستی و ندولی به لایه‌های عمیق‌تر پوست نفوذ می‌کنند و باعث آسیب غیرقابل بازگشت به بافت‌های زیرین می‌شوند. جوش‌های درمان‌نشده می‌توانند باعث ایجاد جای جوش شدید شوند که حتی درمان آن از خود جوش اولیه هم دشوارتر است.
2- کدام نوع جای جوش رایج‌تر است؟رایج‌ترین نوع اسکار جوش که بیماران تجربه می‌کنند، اسکار آتروفیک است. اسکار آتروفیک زمانی ایجاد می‌شود که التهاب باعث آسیب غیرقابل بازگشت به بافت‌های زیرین پوست شود و در نتیجه تولید کلاژن کافی در حین بهبود رخ ندهد. اسکار جوش آتروفیک می‌تواند باعث از دست رفتن حجم پوست نیز شود، چه به صورت فرورفتگی موضعی و چه به صورت کاهش حجم گسترده در یک ناحیه باشد .
3- اسکارهای ترکیبی چه شکلی دارند؟در اکثر موارد بعد از بهبود جوش های التهابی عمیق ، ترکیبی از انواع اسکارهای فرورفته در سطح پوست باقی میماند تصویر زیر نمایی از اسکارهای ترکیبی را نشان میدهد.

4- چطور می‌توان فهمید چه نوع  اسکار جای جوشی داریم؟جای جوش در یکی از دو دسته زیر قرار می‌گیرد: اسکارهای هیپرتروفیک یا اسکارهای آتروفیک.
• اسکار هیپرتروفیک: جای جوش‌های برجسته و ضخیم هستند که زمانی ایجاد می‌شوند که در روند بهبود زخم، کلاژن بیش از حد تولید شود.
• اسکار آتروفیک: شامل انواع آیس‌پیک (ice-pick)، باکس‌کار (boxcar) و رولینگ (rolling) است و زمانی ایجاد می‌شود که در روند ترمیم زخم، کلاژن کافی تولید نشود.
[sc name=”green”]
متخصصان پوست می‌توانند با مشاهده ویژگی‌های پوست پس از بهبود جوش، نوع جای جوش را تشخیص دهند. بهترین روش برای فهمیدن نوع اسکار  جوش‌ و نحوه درمان صحیح آن‌، مشاوره با یک پزشک با تجربه و دارای مدرک معتبر میباشد. 

[/sc]

5- آیا اسکار جوش باعث کاهش جذابیت فرد میشود؟ بسیاری از بیماران می‌پرسند: «آیا جای جوش زشت است یا باعث کاهش جذابیت می‌شود؟»جواب منفی است! اسکار جای جوش نباید ظاهر کسی را تعریف کند، هرچند ممکن است باعث احساس ناامیدی و کمبود اعتمادبه‌نفس شود.برای مطالعه بیشتر در مورد عوارض روحی روانی اسکار مقاله اختصاصی آثار روانشناختی اسکار صورت را ملاحظه فرمایید .با اینکه اسکارهای جوش باعث آسیب دائمی به بافت پوست می‌شوند، ظاهر آن‌ها می‌تواند با روش‌های مختلف زیبایی‌شناسی به‌طور چشمگیری کاهش یابد و بهبود پیدا کند.

6- تفاوت اسکارجای جوش با لک بعد از جوش چیست؟

بسیاری از افراد هر تغییر رنگ باقی‌مانده روی پوست را «جای جوش» می‌نامند؛ در حالی که از نظر پزشکی، لک و اسکار دو عارضه متفاوت هستند.

7-چه نوع لکه هایی ممکن است بعد از بهبود جوش در سطح پوست ایجاد شود؟

  • لک قهوه‌ای پس از التهاب (PIH):  Post-Inflammatory Hyperpigmentation به لکه‌های قهوه‌ای یا تیره‌ای گفته می‌شود که پس از بهبود جوش ایجاد می‌شوند.این لک‌ها ناشی از افزایش تولید ملانین هستند و فرورفتگی یا برجستگی ایجاد نمی‌کنند.
  • قرمزی پس از التهاب (PIE) : Post-Inflammatory Erythema بیشتر در پوست‌های روشن دیده می‌شود و به صورت لکه‌های صورتی یا قرمز باقی می‌ماند.این تغییر رنگ ناشی از اتساع یا آسیب عروق خونی سطحی است و با افزایش ملانین ارتباطی ندارد.

8- ویژگی های اصلی انواع اسکار باکس کار،رولینگ،آیس پیک چه تفاوت هایی با هم دارند؟ برای مقایسه ویژگی های انواع اسکار فرورفته جای جوش مطالعه جدول زیر کمک کننده است.

لینک منابع 

Development and validation of a Scale for Acne Scar Severity (SCAR-S) of the face and trunk. Tan JKL, Tang J, Fung K, et al. Journal of Cutaneous Medicine and Surgery. 2010;14(4):156–160

https://doi.org/10.1067/mjd.2001.113451

Classification of acne scars is difficult even for acne experts. Finlay AY, Torres V, Kang S, et al. Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology. 2013;27(3):391–393

https://doi.org/10.1111/j.1473-2165.2006.00222.x

 

Acne scars: How do we grade them? Clark AK, Saric S, Sivamani RK. American Journal of Clinical Dermatology. 2018;19(2):139–144

https://doi.org/10.1159/000096912

 

گروه علمی و تحقیقاتی کلینیک اسکار دکتر اقاجانی

گروه علمی و تحقیقاتی کلینیک اسکار با هدف تولید محتوای آموزشی دقیق، شفاف و قابل‌فهم در زمینه سلامت پوست، شناخت انواع اسکار و روش‌های درمان آن‌ها فعالیت می‌کند. فرایند تهیه مقالات با بررسی نیازهای آموزشی مخاطبان، مطالعه منابع علمی معتبر و گردآوری اطلاعات مرتبط آغاز می‌شود. سپس مطالب از نظر ساختار، نگارش، دقت اصطلاحات پزشکی و قابل‌فهم بودن برای عموم ویراستاری می‌شوند. در مرحله نهایی، محتوای پزشکی برای بازبینی تخصصی به دکتر رضا آقاجانی ارائه می‌شود. پس از بررسی علمی، اعمال اصلاحات احتمالی و دریافت تأیید نهایی، مقاله برای انتشار آماده خواهد شد. هدف این فرایند، ارائه اطلاعات مسئولانه و قابل‌اعتماد برای افزایش آگاهی مخاطبان و کمک به شناخت بهتر مشکلات پوستی و گزینه‌های درمانی است.

ضرورت ارزیابی پزشک پیش از تشخیص و درمان

اطلاعات ارائه‌شده در این مقاله صرفاً با هدف آموزش، افزایش آگاهی عمومی و کمک به شناخت بهتر مشکلات پوستی و روش‌های درمان آن‌ها تهیه شده است. این مطالب به هیچ عنوان جایگزین معاینه پزشکی، تشخیص تخصصی یا برنامه درمانی متناسب با شرایط فرد نیستند.

انتخاب روش درمان اسکار به عوامل مختلفی از جمله نوع و عمق اسکار، وضعیت پوست، سابقه پزشکی، درمان‌های قبلی و شرایط اختصاصی هر فرد بستگی دارد. روشی که برای یک بیمار مناسب است، ممکن است برای فرد دیگری نتیجه مشابهی نداشته باشد یا با محدودیت‌هایی همراه باشد.

تیم علمی کلینیک اسکار توصیه می‌کند پیش از مصرف دارو، استفاده از محصولات درمانی یا انجام هرگونه اقدام پزشکی و زیبایی، با پزشک مشورت کنید.

از خودتشخیصی، خوددرمانی و تغییر یا قطع درمان تجویزشده صرفاً بر اساس اطلاعات اینترنتی خودداری کنید.

هدف ما کمک به تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر شماست؛ تشخیص نهایی و انتخاب درمان مناسب باید بر اساس ارزیابی پزشک انجام شود.

درخواست وقت ملاقات

مقالات مرتبط و مطالب علمی بیشتر