اسکار هیپرتروفیک؛ چیستی، تفاوت با کلوئید، درمان‌ها و اشتباهات رایج

اسکار هیپرتروفیک نوعی جای زخم برجسته و سفت است که فقط در محدوده زخم اصلی باقی می‌ماند – بر خلاف کلوئید که به بافت‌های اطراف گسترش پیدا می‌کند.

• در موارد خفیف: ژل‌ها و ورقه‌های سیلیکونی از مؤثرترین درمان‌های خانگی به شمار می‌روند و طبق برخی منابع می‌توانند شدت اسکار را تا ۳۴ درصد کاهش دهند (منبع).
• در موارد بزرگ، عمقی یا مقاوم: درمان‌های کلینیکی مانند تزریق کورتون یا کرایوتراپی بنا به تصمیم پزشک، ضرورت می‌یابند.

در صورت انتخاب روش درمانی مناسب توسط پزشک باتجربه، امکان بهبود ظاهری اسکار تا بیش از ۹۰ درصد وجود دارد. گاهی تنها یک جلسه درمان کافی است، اما در برخی موارد بسته به شدت و عمق اسکار، ممکن است دوره درمان تا ۶ ماه ادامه یابد.

بااین‌حال، برخی اشتباهات رایج در روند درمان – مانند شروع زودهنگام درمان‌های تهاجمی، تزریق نادرست کورتون، یا نادیده‌گرفتن اسکارهای ترکیبی در سوختگی‌ها و زخم سالک – می‌توانند نه‌تنها اثربخشی درمان را کاهش دهند، بلکه باعث تشدید ظاهر اسکار نیز شوند. حتی مداخلات جراحی، اگر بدون تشخیص دقیق انجام شوند، ممکن است منجر به بدتر شدن وضعیت اسکار شوند.

اسکار هیپرتروفیک چیست؟

اسکار هیپرتروفیک خطی

اسکار هیپرتروفیک نقطه‌ای

اسکار هیپرتروفیک (Hypertrophic scar)  نوعی جای زخم برجسته و سفت است که در محدوده زخم اصلی باقی می‌ماند. این اسکار بسته به نوع آسیب پوستی ممکن است به‌صورت نقطه‌ای (مثلاً در اثر جوش، آکنه، آبله‌مرغان یا سوراخ‌کردن پوست مانند پیرسینگ) یا خطی (مانند جای زخم سزارین، برش‌های جراحی یا پارگی‌های سطح پوست) ظاهر شود.

فرایند تشکیل این اسکار از همان هفته‌های اولیه ترمیم زخم آغاز می‌شود و نشانه‌های آن معمولاً بین هفته‌های ۳ تا ۸ دیده می‌شود.

در حالت طبیعی، بدن برای بازسازی پوست آسیب‌دیده کلاژن تولید می‌کند. اما در اسکار هیپرتروفیک، سلول‌هایی به نام مایوفیبروبلاست‌ها (سلول‌های مسئول انقباض زخم و تولید کلاژن) بیش از حد فعال می‌شوند و مقدار زیادی کلاژن می‌سازند. این واکنش معمولاً در شرایطی تشدید می‌شود که زخم دچار التهاب یا عفونت شود، تحت‌فشار یا حرکت مداوم قرار بگیرد (مثل زخم‌های نزدیک مفاصل)، یا به‌درستی بخیه نشود.

در نتیجه، اسکاری برجسته، سفت و گاهی دردناک شکل می‌گیرد که ممکن است تا چند ماه به رشد تدریجی خود ادامه دهد، پیش از آنکه به‌مرور فروکش کند. هرچند اسکارهای هیپرتروفیک از نظر جسمی خطرناک یا مسری نیستند، اما می‌توانند به‌ویژه در نواحی متحرک یا در معرض دید، موجب محدودیت عملکرد یا کاهش اعتمادبه‌نفس شوند.

ویژگی‌های ظاهری اسکار هیپرتروفیک

اسکارهای هیپرتروفیک معمولاً برجسته، سفت و به رنگ قرمز یا صورتی هستند که ممکن است باگذشت زمان کم‌رنگ‌تر شوند. سطح آن‌ها اغلب ناهموار است و ارتفاعشان معمولاً بین ۱ تا ۴ میلی‌متر قرار دارد.

اندازه این اسکارها بسته به نوع زخم اولیه متغیر است؛ از چند میلی‌مترمربع (در زخم‌های نقطه‌ای) تا چند سانتی‌متر مربع (در برش‌های جراحی یا زخم‌های خطی).

اگرچه ممکن است اسکار کمی بزرگ‌تر از زخم اولیه به نظر برسد، اما معمولاً در محدوده‌ی همان ناحیه باقی می‌ماند و به بافت‌های اطراف گسترش پیدا نمی‌کند.

در بسیاری از موارد، این اسکارها به‌مرورزمان کوچک‌تر و نرم‌تر می‌شوند، اما گاهی برای کاهش برجستگی و قرمزی، نیاز به درمان‌های تخصصی وجود دارد.

تفاوت اسکار هیپرتروفیک با کلوئید

هر دو نوع اسکار – هیپرتروفیک و کلوئید – در اثر تولید بیش از حد کلاژن در فرایند ترمیم زخم ایجاد می‌شوند، اما تفاوت اصلی آن‌ها در الگوی رشد و نوع کلاژن است.

اسکارهای هیپرتروفیک معمولاً در همان محدوده‌ی زخم باقی می‌مانند، درحالی‌که کلوئیدها به‌صورت غیرطبیعی به بافت‌های سالم اطراف گسترش پیدا می‌کنند.

از نظر نوع کلاژن، در اسکارهای هیپرتروفیک، ابتدا کلاژن نوع III (رشته‌های نازک و انعطاف‌پذیر) بیشتر تولید می‌شود و باگذشت زمان بخشی از آن به کلاژن نوع I (که محکم‌تر است) تبدیل می‌گردد. رشته‌های کلاژن در این نوع اسکار معمولاً منظم و هم‌راستا با سطح پوست قرار دارند.

اما در کلوئیدها، کلاژن نوع I (بیشترین و قوی‌ترین نوع کلاژن در بدن) به مقدار زیاد و به‌صورت نامنظم و متقاطع تولید می‌شود که باعث می‌شود اسکار برجسته‌تر، سفت‌تر و گسترده‌تر از محل زخم اولیه شود. با این حال، نمی‌توان هر اسکار برجسته‌ای را به‌طور قطع کلوئید دانست.

اگرچه این تفاوت‌ها از نظر بافت‌شناسی قابل‌بررسی هستند، هنوز مشخص نیست که این دو نوع اسکار کاملاً جدا از هم هستند یا شکل‌های مختلفی از یک‌روند مشابه ترمیمی به شمار می‌روند (منبع).

آیا اسکار هیپرتروفیک درمان قطعی دارد؟

اگرچه محو کامل جای زخم معمولاً امکان‌پذیر نیست، اما خوشبختانه با تمرکز بر بهبود ظاهری، می‌توان به نتایج بسیار قابل‌قبولی دست‌یافت. در بیشتر موارد، استفاده از درمان‌های ترکیبی و تخصصی توسط پزشک باتجربه می‌تواند تا بیش از ۹۰ درصد بهبودی ظاهری ایجاد کند.

به گفته دکتر آقاجانی، این موفقیت به‌ویژه در مواردی دیده می‌شود که اسکار شکل خطی داشته باشد، اندازه آن محدود باشد (در حد ضخامت و پهنای یک انگشت) و روند رشد آن مشخص و قابل‌پیش‌بینی باشد.

اما در مواردی که اسکار بسیار حجیم، برجسته یا به شکل گل‌کلمی باشد، معمولاً امکان محو کامل آن وجود ندارد. در این شرایط، هدف درمان کاهش اندازه، بهبود بافت، و کم‌رنگ‌تر کردن رنگ اسکار خواهد بود.

اگر از دید عملکردی به درمان نگاه کنیم، میزان بهبودی بستگی به محل قرارگیری اسکار و اندازه آن دارد – به‌ویژه در اسکارهایی که در نزدیکی مفاصل یا نواحی پرتحرک مانند اطراف دهان و پلک قرار دارند و ممکن است با کاهش دامنه حرکتی یا اختلال در عملکرد طبیعی عضو همراه باشند. در این موارد، درمان تنها جنبه‌ی زیبایی ندارد، بلکه باهدف بازگرداندن عملکرد کامل عضو آسیب‌دیده نیز انجام می‌شود.

درمان‌های خانگی مؤثر؛ چه زمانی کافی نیستند؟

سیلیکون درمانی یکی از مؤثرترین روش‌های خانگی برای بهبود اسکارهای هیپرتروفیک به شمار می‌رود، به‌طوری که مطالعات علمی آن را به‌عنوان خط اول درمان خانگی تأیید کرده‌اند (منبع). استفاده از سیلیکون می‌تواند با کاهش ضخامت، قرمزی و سفتی اسکار، به بهبود ظاهری آن کمک کند. همچنین با ایجاد یک‌لایه محافظ، از خشکی پوست و آسیب‌های بیشتر جلوگیری می‌نماید.

در مقابل، درمان‌های خانگی مانند عصاره پیاز یا ویتامین E، هرچند شواهد علمی کمی دارند، گاهی در تجربه‌های فردی به کاهش خارش یا سفتی کمک کرده‌اند. بااین‌حال، این اثرات هنوز از نظر علمی تأیید نشده‌اند و نمی‌توان این روش‌ها را جایگزین درمان‌های تخصصی و مؤثر دانست (منبع).

سیلیکون در اشکال مختلفی همچون ورقه‌های سیلیکونی، ژل و اسپری در دسترس است؛ البته اسپری‌ها معمولاً اثربخشی کمتری نسبت به ژل و ورقه دارند. برای دستیابی به نتایج مطلوب، لازم است این محصولات به‌صورت مداوم و برای چندین ماه استفاده شوند. در ادامه دو نوع ورقی و ژل معرفی می‌شود.

هشدار: استفاده از ژل یا ورقه سیلیکونی بر روی زخم باز، ترشح‌دار یا عفونی ممنوع است. این محصولات فقط باید روی پوست سالم و بسته‌شده استفاده شوند.

نوار سیلیکونی

یکی از محصولات قابل‌تهیه برای درمان اسکار، نوار سیلیکونی دی جی درم است که تا ۲ ماه قابل استفاده مداوم بوده و بسته به سایز، قیمت آن از حدود ۴۰۰ هزار تومان تا ۲ میلیون تومان متغیر است (لینک خرید محصول).

نحوه استفاده صحیح از نوار سیلیکونی

ژل ترمیم‌کننده پوست دی جی درم مدل سیلیکونی

امتیاز دیجی‌کالا ۴.۳

ژل ترمیم کننده دی جی درم با پایه سیلیکون، به تدریج به کاهش اسکار کمک می‌کند و برای اثربخشی نیاز به صبوری و استفاده‌ی منظم دارد (لینک خرید محصول)

نحوه استفاده صحیح

برای استفاده، روزانه دو بار لایه‌نازکی از ژل را روی پوست تمیز و خشک بمالید و اجازه دهید کاملاً خشک شود. برای اثربخشی بیشتر، استفاده مداوم به مدت ۲ تا ۳ ماه توصیه می‌شود.

نکته : پیش از استفاده‌ی گسترده، مقدار کمی از ژل را روی بخش کوچکی از پوست (مثلاً قسمت داخلی ساعد) بمالید و ۲۴ ساعت صبر کنید. اگر قرمزی، خارش یا التهاب مشاهده نشد، استفاده را آغاز کنید.

چه زمانی باید برای درمان‌های کلینیکی و تخصصی اقدام کنیم؟

درمان زودهنگام اسکار هیپرتروفیک می‌تواند از سفت‌شدن، گسترش و ماندگاری آن جلوگیری کرده و ظاهر پوست را به طور محسوسی بهبود دهد. هرچه درمان دیرتر آغاز شود، اسکار بالغ‌تر، مقاوم‌تر و درمان آن سخت‌تر و پرهزینه‌تر خواهد بود.

این نشانه‌ها معمولاً بیانگر فعال‌بودن اسکار هستند و تأخیر در درمان ممکن است به افزایش ضخامت، سفتی بیشتر و حتی محدودیت عملکردی در نواحی حساس مانند مفاصل منجر شود.

نکته: اسکارهای قدیمی (مثلاً چند ساله) و ثابت که گاهی خارش دارند؛ اما تغییر ظاهری ندارند، معمولاً فعال نیستند و لزوماً نیاز به درمان تهاجمی ندارند. این خارش ممکن است به علت خشکی یا تحریک عصبی باقی‌مانده باشد.

درمان‌های کلینیکی مؤثر

در انتخاب روش‌های کلینیکی برای درمان اسکار، آنچه بیش از علت ایجاد آن اهمیت دارد، نمای ظاهری نهایی اسکار است. اندازه، محل قرارگیری و ویژگی‌های بافت اسکار، همراه با ارزیابی تخصصی پزشک، مشخص می‌کنند که کدام تکنیک درمانی و با چه اولویتی مناسب‌تر است. در ادامه، مجموعه‌ای از روش‌های کلینیکی معرفی می‌شود که بسته به نوع و موقعیت اسکار، می‌توانند در تصمیم‌گیری درمانی به کار گرفته شوند.

تزریق کورتیکواستروئید (تریامسینولون)

تزریق داخل اسکار با کورتیکواستروئیدها (کورتون)، به‌ویژه تریامسینولون (TAC)، یکی از رایج‌ترین و مؤثرترین درمان‌ها برای اسکارهای هیپرتروفیک است. این دارو با مهار التهاب و کاهش تولید بیش از حد کلاژن، موجب کاهش ضخامت، نرمی بافت و تسکین علائم می‌شود. تعداد و فاصله بین جلسات تزریق معمولاً هر ۴ تا ۶ هفته در نظر گرفته می‌شود، اما برنامه دقیق درمان بسته به شرایط اسکار و تشخیص پزشک متفاوت خواهد بود.

در یک مرور سیستماتیک منتشرشده در سال ۲۰۲۳، درمان تزریقی داخل جای زخم با میانگین کاهش شدت اسکار برابر با ۶۴ درصد به‌عنوان مؤثرترین گزینه درمانی برای اسکارهای پاتولوژیک (هیپرتروفیک و کلوئیدی) معرفی شده است (منبع).

ترکیب تزریقی ۵-فلورویوراسیل و تریامسینولون (5-FU + TAC)           

برای اسکارهای مقاوم، ترکیب ۵-فلورویوراسیل (5-FU) با تریامسینولون به نسبت 9 به 1 نتایج بهتری از تزریق تکی نشان داده است. این ترکیب با تأثیر همزمان ضدالتهابی و ضدتکثیر سلولی، نه‌تنها ضخامت اسکار را کاهش می‌دهد بلکه احتمال عود آن را نیز کم می‌کند (منبع)

کرایوتراپی (سرمادرمانی)

کرایوتراپی داخل زخم (Intralesional Cryotherapy) یکی از روش‌های نوین برای درمان اسکارهای هیپرتروفیک و کلوئیدی است. در این روش با یک سوزن مخصوص، نیتروژن مایع به داخل اسکار تزریق می‌شود.

بر اساس شواهد علمی، این روش می‌تواند تنها با یک جلسه، تا حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد از حجم اسکار را کاهش دهد و درد، خارش و سفتی را بهتر کند. عوارضش کم و معمولاً موقتی است، مثل تغییر رنگ پوست، و معمولاً اسکار برنمی‌گردد (منبع).

لیزردرمانی (PDL و ابلیتیو)

لیزرهای رنگی پالسی (Pulsed-Dye Laser یا PDL) و لیزرهای ابلیتیو از مؤثرترین لیزرها برای درمان اسکارهای هیپرتروفیک هستند. لیزر باهدف کاهش قرمزی، بهبود بافت و تحریک بازسازی پوست انجام می‌شوند. بر اساس مدل‌سازی آماری، اثربخشی این روش‌ها با نوع پوست در ارتباط است؛ به‌طوری‌که افراد با پوست روشن‌تر (فیتزپاتریک I تا III) پاسخ بهتری به لیزر دارند (فیتزپاتریک یک سیستم درجه‌بندی برای تعیین تیپ رنگ پوست و میزان حساسیت آن به نور خورشید است) (منبع).

تزریق بلیومایسین (Bleomycin)

اگر اسکار هیپرتروفیک یا کلوئید به درمان‌های رایج مانند تزریق کورتون پاسخ ندهد یا پس از مدتی دوباره عود کند، یکی از گزینه‌های درمانی مؤثرتر، تزریق دارویی به نام بلیومایسین است.

این دارو در اصل یک داروی ضدسرطان است، اما در دوزهای بسیار پایین و به شکل تزریق مستقیم داخل اسکار استفاده می‌شود تا تولید بیش از حد کلاژن را متوقف کرده و به‌تدریج باعث کاهش برجستگی و نرم‌شدن بافت شود. معمولاً تزریق بلیومایسین نیاز به چند جلسه درمانی دارد، اما در برخی موارد یک جلسه هم می‌تواند اثر قابل‌توجهی داشته باشد.

در یک مطالعه بر روی ۵۶۲ بیمار، مشخص شد که ۹۰٪ آن‌ها پس از تزریق بلیومایسین کاهش چشمگیر در ضخامت اسکار داشتند و تنها ۳٪ دچار عود شدند. شایع‌ترین عارضه، تغییر رنگ پوست بود (۸٪ موارد) و هیچ عارضه پوستی گزارش نشد (منبع).

اشتباهات رایج در درمان اسکارهای هیپرتروفیک

خطاهای به‌ظاهر جزئی – از تشخیص نادرست نوع اسکار تا انتخاب یا اجرای نابهنگام درمان – به‌جای بهبود، روند ترمیم اسکار هیپرتروفیک را طولانی کرده یا حتی بدتر می‌کند. انتخاب پزشک باتجربه از بروز این مشکلات پیشگیری می‌کند. در ادامه، شاخص‌ترین این خطاها بررسی می‌شود.

یکی از خطاهای شایع در درمان اسکارها، اشتباه‌گرفتن اسکار هیپرتروفیک با کلوئید یا نادیده‌گرفتن اسکارهای ترکیبی است. در اغلب موارد پس از جراحی، اسکارها به‌صورت ساده، خطی و هیپرتروفیک ظاهر می‌شوند.

اما در برخی بیماران (مانند افراد دچار سوختگی یا زخم سالک)، اسکارها می‌توانند الگوی ترکیبی داشته باشند؛ ناحیه‌ای برجسته (هیپرتروفیک) یا ناحیه‌ای فرورفته (آتروفیک). برای مثال، در مورد درمان جای سالک قدیمی، که معمولاً به‌صورت فرورفته یا آتروفیک دیده می‌شود، روش هایی مانند لیزر درمانی، تزریق فیلر یا روش‌های بازسازی پوست می‌توانند به بهبود ظاهر و درمان اسکار آتروفیک کمک کنند، مشروط بر اینکه تشخیص نوع اسکار دقیق باشد. نادیده‌گرفتن این ترکیب ساختاری و تشخیص نادرست، منجر به انتخاب درمان نامناسب و در نهایت بدتر شدن ظاهر اسکار می‌شود.

در چنین مواردی، درمان باید هم‌زمان روی برجسته بودن و فرورفتگی پوست متمرکز باشد. برای مثال، از لیزر فرکشنال جهت بهبود نواحی فرورفته و از تزریق کورتون یا سایر داروها برای کاهش ضخامت قسمت‌های برجسته استفاده می‌شود.

تزریق نادرست یا بیش از حد کورتیکواستروئید: تزریق داخل اسکار وقتی مؤثر است که غلظت، عمق و زاویه سوزن به‌دقت تنظیم شود. ورود دارو به لایه‌های سطحی‌تر یا نشت به پوست سالم، چربی زیرجلدی را تحلیل می‌کند و اسکارهای سفید، فرورفته (آتروفیک) و بدشکل پیرامون زخم بر جای می‌گذارد. تزریق مکرر یا بافاصله زمانی ناکافی نیز همین خطر را دوچندان می‌کند.

جراحی شتاب‌زده یا نابجا: جراحیِ زودهنگام روی اسکار هیپرتروفیک فعال، معمولاً به دلیل التهاب مداوم نتیجه مطلوبی نمی‌دهد. در پوست‌های مستعد، برش جراحی می‌تواند باعث اسکار بزرگ‌تر یا حتی کلوئیدی شود و چرخه التهابی را تشدید کند. تصمیم به جراحی باید فقط زمانی که روش‌های کم تهاجمی پاسخ نداده‌اند گرفته شود.

زمان‌بندی، به‌اندازه نوع درمان اهمیت دارد. مداخله خیلی زود، اسکار را فعال‌تر می‌کند؛ مداخله خیلی دیر، اثر درمان را به‌شدت کاهش می‌دهد. رعایت فواصل منطقی (۴-۶ هفته برای تزریق‌ها، حداقل ۱۸ ماه انتظار برای جراحی‌های اصلاحی) و تداوم منظم درمان‌های نگهدارنده (ورقه سیلیکون، بانداژ فشاری) بیشترین شانس را برای صاف و کم‌رنگ‌شدن اسکار فراهم می‌کند.

یکی از خطاهای مهم در مدیریت اسکار هیپرتروفیک، بی‌توجهی به عواملی است که روند ترمیم زخم و پاسخ به درمان را مختل می‌کنند. هر عاملی که ترمیم زخم را کند یا مختل کند، می‌تواند اثربخشی درمان‌های استاندارد اسکار را نیز کاهش دهد. از مهم‌ترین این عوامل می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.

• بیماری‌های زمینه‌ای: مانند دیابت که روند ترمیم را کند می‌کند.
• عادات آسیب‌رسان: مصرف سیگار، الکل و سبک زندگی ناسالم.
• ویژگی‌های فردی: سن (در سنین پایین‌تر پاسخ بهتر است)، نوع و رنگ پوست (مثلاً پوست‌های تیره‌تر یا ضخیم‌تر ممکن است مقاوم‌تر باشند).
• عوامل ژنتیکی: برخی افراد به طور ارثی مستعد اسکارهای مقاوم و شدید هستند.
• التهاب مزمن: می‌تواند اسکار را فعال و مقاوم نگه دارد.
• محل اسکار: در نواحی پرتحرک یا نزدیک مفاصل، کشش و حرکت مداوم پوست خطر عود اسکار را افزایش می‌دهد.

این موارد باعث نمی‌شوند که اسکار غیرقابل‌درمان باشد، اما نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، انتخاب روش‌های ترکیبی یا پیشرفته‌تر، و پیگیری منظم درمان هستند.

بی‌توجهی به مراقبت‌های بعد از مداخله – از محافظت در برابر نور خورشید و فشار موضعی گرفته تا استفاده منظم از مرطوب‌کننده و کرم‌های ترمیم‌کننده – می‌تواند همه زحمات درمان را بر باد دهد و زمینه عود یا بدشکلی دوباره اسکار را فراهم کند. این مشکل معمولاً از دو عامل ناشی می‌شود.

1. آموزش ناکافی بیمار: گاهی پزشک یا تیم درمان، راهنماییِ کامل و شفافی درباره اقدامات روزانه ارائه نمی‌دهد.
2. پیگیری نامنظم: در هفته‌های نخست، پایش دقیق واکنش بافت و اصلاح دستورهای مراقبتی ضروری است. غفلت از ویزیت‌های دوره‌ای یا تغییر به‌موقع برنامه درمانی، خطر عوارض دیررس را افزایش می‌دهد.

تداخل درمان اسکارهای هیپرتروفیک با بیماری‌های سیستمیک و زمینه‌ای – مانند دیابت یا اختلال‌های ایمنی – اهمیت ویژه‌ای دارد. کنترل نامطلوب قند خون یا تضعیف سیستم ایمنی می‌تواند روند التیام را به تأخیر اندازد، خطر عفونت را افزایش دهد و پاسخ به درمان‌های تزریقی، لیزر یا جراحی را کاهش دهد.

درمان‌های نوین اسکار هیپرتروفیک

درمان‌های نوین و در حال تحقیق زیادی برای اسکار هیپرتروفیک وجود دارند که هنوز به‌صورت رایج در کلینیک‌ها استفاده نمی‌شوند، اما به‌عنوان روش‌های آینده‌نگر در حال بررسی هستند. این روش‌ها شامل موارد زیر می‌شوند.

سوالات متداول

جایگاه طب سنتی در درمان اسکار هیپرتروفیک چیست؟

درمان‌های طب سنتی معمولاً نمی‌توانند تولید بیش از حد کلاژن را مهار کنند. برخی روغن‌ها یا عصاره‌های گیاهی ممکن است در مراحل اولیه ترمیم، با حفظ رطوبت و کاهش التهاب نقش کمکی داشته باشند؛ اما برخی ترکیبات گیاهی می‌توانند باعث خارش یا تحریک بافت و در نهایت تشدید اسکار شوند.

آیا می‌توان از بروز اسکار هیپرتروفیک جلوگیری کرد؟

بله. مراقبت مناسب از زخم در مراحل اولیه – مانند پاک‌سازی منظم، مرطوب نگه‌داشتن و محافظت در برابر نور خورشید – می‌تواند خطر ایجاد اسکار هیپرتروفیک را کاهش دهد.

آیا ژل‌های اسکار واقعاً مؤثرند یا فقط تبلیغ‌اند؟

ژل‌های سیلیکونی، به‌ویژه در مراحل اولیه، می‌توانند به کاهش ضخامت و قرمزی اسکار کمک کنند. اثربخشی آن‌ها به‌شدت اسکار، زمان شروع مصرف و تداوم استفاده بستگی دارد.

فرق پماد، ژل و نوار سیلیکونی چیست؟ کدام بهتر است؟

پماد و ژل: مرطوب‌کننده‌اند و التهاب را کاهش می‌دهند.

نوار سیلیکونی: رطوبت و فشار را به طور مداوم حفظ می‌کند و برای نواحی در تماس با لباس یا دارای انحنا مناسب‌تر است.

اسکار هیپرتروفیک بعد از چند وقت خوب می‌شود؟

بسته به‌شدت اسکار و نوع درمان، روند بهبودی ممکن است از ۶ ماه تا ۲ سال طول بکشد.

آیا سابسیژن در درمان اسکار هیپرتروفیک موثر است؟

سابسیژن معمولاً برای اسکارهای فرورفته یا آتروفیک مانند جای جوش یا برخی زخم‌های سالک استفاده می‌شود و هدف آن آزاد کردن باندهای فیبری زیر پوست است تا سطح پوست هموار شود. برای اسکارهای هیپرتروفیک که برجسته و سفت هستند، سابسیژن به‌تنهایی روش درمانی مناسبی نیست و معمولاً درمان‌های کلینیکی مانند تزریق کورتیکواستروئید، کرایوتراپی یا لیزر پیشنهاد می‌شوند.

چه روش‌هایی برای درمان اسکار هیپرتروفیک ناشی از پیرسینگ مؤثر هستند؟

برای از بین بردن جای پیرسینگ که تبدیل به اسکار هیپرتروفیک شده است، معمولاً از تزریق‌های تخصصی کورتیکواستروئیدی، کرایوتراپی و ورق یا ژل سیلیکون استفاده می‌کنند.

چه روش‌هایی برای درمان اسکار هیپرتروفیک ناشی از سوختگی وجود دارد؟

برای از بین بردن فوری جای سوختگی‌ به‌صورت برجسته (هیپرتروفیک)، روش‌هایی مانند استفاده از ورقه‌های سیلیکونی، لیزر درمانی (فرکشنال یا PDL) و تزریق کورتیکواستروئید مؤثر هستند. این درمان‌ها به کاهش التهاب، بهبود ظاهر اسکار و جلوگیری از گسترش بافت اضافی کمک می‌کنند. همچنین، فشرده‌سازی و درمان‌های جراحی ممکن است در موارد شدیدتر استفاده شوند.

فرورفتگی های آبله‌مرغان چگونه می‌توانند منجر به ایجاد اسکار هیپرتروفیک شوند؟

آسیب‌های پوستی ناشی از آبله مرغان می‌توانند باعث التهاب در پوست شده و در برخی افراد منجر به تولید بیش از حد بافت اسکار شوند. این بافت اسکار در صورت عدم بهبود مناسب، به صورت برجسته و هیپرتروفیک باقی می‌ماند. برای درمان فرورفتگی‌های جای آبله مرغان، روش‌هایی مانند لیزر درمانی و میکرونیدلینگ نیز می‌توانند کمک کنند.